Kartal Kentsel Dönüşüm Kira Yardımı, Taşınma Desteği ve Noter-Tapu-Belediye Harç Muafiyetleri (2026/2027)
2026/2027 İstanbul ve Kartal Kira Yardımı ile Taşınma Desteği
Kartal’da depreme dayanıksız bir apartmanı yenilerken kat maliklerinin bütçe hesabında genellikle sadece inşaat maliyeti konuşulur; oysa 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun kapsamında sağlanan doğrudan nakdi ödemeler ve dolaylı vergi/harç muafiyetleri bir araya geldiğinde daire başına yüz binlerce liralık finansal kalkan oluşmaktadır. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı (Kentsel Dönüşüm Başkanlığı) tarafından İstanbul ili için belirlenen kira yardımı ve tahliye destekleri her bütçe döneminde güncellenerek hak sahiplerinin banka hesaplarına doğrudan yatırılmaktadır.
2026/2027 uygulama esasları çerçevesinde Kartal’daki riskli yapılarda üç farklı hak sahibi grubu için nakdi destek mekanizması işlemektedir:
- Konut ve İşyeri Malikleri İçin Aylık Kira Yardımı: Riskli yapı tespiti kesinleşip binasını tahliye eden kat maliklerine İstanbul ölçeğinde belirlenen güncel aylık kira yardımı (8.000 TL taban ve güncel Bakanlık artış katsayısı üzerinden) riskli yapılarda 18 aya kadar (kentsel dönüşüm/rezerv proje alanlarında 36–48 aya kadar) düzenli olarak ödenmektedir.
- Kiracılar İçin Tek Seferlik Taşınma Desteği: Riskli yapıda ikamet ettiği veya işyeri işlettiği abonelik faturası ve nüfus müdürlüğü yerleşim yeri belgesiyle kanıtlanan kiracılara, aylık kira yardımının 2 katı tutarında tek seferlik defaten taşınma yardımı (veya Yarısı Bizden kapsamındaki güncel tahliye/taşınma destek tutarı) ödenmektedir.
- Sınırlı Ayni Hak Sahipleri (İntifa / Oturma Hakkı): Tapuda kuru mülkiyeti başkasında olup intifa (kullanım) hakkı kendisinde bulunan hak sahipleri de aylık kira yardımı veya 5 aylık tek seferlik ödeme rejiminden yararlanabilmektedir.
Yarısı Bizden Hibe/Kredisi ile Kira Yardımı Birlikte Kullanılır mı?
Kartal’daki apartman toplantılarında Yüksek Mimar İdris YAĞMAHAN ve İnşaat Mühendisi Celalettin YAĞMAHAN’a en çok yöneltilen finansal soru şudur: “Hem Yarısı Bizden hibe ve kredisini alıp hem de 18 ay devlet kira yardımı alabilir miyiz?” Mevzuattaki ayrımı çok net bilmek gerekir:
6306 sayılı Kanun’un finansman kuralları uyarınca aynı bağımsız bölüm için Bakanlığın faiz destekli kredisi/hibe paketi ile 18 aylık düzenli kira yardımı aynı anda çift yönlü kullanılmaz; ancak Yarısı Bizden kampanyası kendi içerisinde çok güçlü bir tek seferlik tahliye/taşınma desteği (125.000 TL tek seferlik tahliye desteği) barındırır! Üstelik bu tahliye hibesi, dairede kiracı oturuyorsa kiracıya, malik bizzat kendisi oturuyorsa doğrudan daire malikine ödenmektedir. Eğer apartman kat karşılığı inşaat modeliyle (Yarısı Bizden kredisi kullanmadan, müteahhidin ekstra emsal daire karşılığı inşaatı üstlendiği modelle) dönüşüyorsa; malikler hem devletten 18 ay boyunca karşılıksız kira yardımı alır hem de sözleşmeye koyacağımız maddeyle müteahhitten ilave kira takviyesi tahsil ederek Kartal’daki güncel kira rayicini eksiksiz karşılayabilirler.
Başvuru Takvimi, Gerekli Evraklar ve 1 Yıllık Hak Düşürücü Süre
Devlet kira yardımı ve taşınma desteğinde en kritik tuzak hak düşürücü başvuru süresidir. Mevzuata göre kira yardımı başvurularının; tahliye tarihinden itibaren en geç 1 yıl içinde veya binanın yıkım tarihinden itibaren en geç 3 ay içinde e-Devlet (Kentsel Dönüşüm Başkanlığı – 6306 Uygulamaları / Avas ekranı) ya da Kartal Belediyesi ilgili kentsel dönüşüm birimi üzerinden tamamlanması şarttır. Süreyi kaçıran malikler geriye dönük ödeme haklarını kaybederler.
- ARAAD Riskli Yapı Kesinleşme ve Yıkım Belgesi: Karot raporu kesinleştikten sonra binanın yıkıldığını belgeleyen Kartal Belediyesi onaylı Yanan ve Yıkılan Yapılar Formu sistemde görünür hale gelmelidir.
- Tapu Kaydı ve Numarataj Eşleşmesi: Tapu senedi (kat mülkiyeti, kat irtifakı veya hisseli arsa tapusu + emlak beyanı) ile belediye adres kayıt sistemindeki bağımsız bölüm numarasının birebir örtüşmesi gerekir.
- Nüfus Müdürlüğü Tarihçeli Yerleşim Yeri ve Fatura İbrazı: Özellikle kiracıların taşınma desteği alabilmesi ve Yarısı Bizden tahliye hibesinin kime ödeneceğinin tespiti için riskli yapı tespit tarihinden önce o adreste ikamet edildiğini gösteren tarihçeli yerleşim yeri belgesi ile AYEDAŞ, İSKİ veya İGDAŞ son dönem fatura/kapama tutanağı sisteme yüklenir.
- Kamu Bankası (Ziraat / Halkbank) Vadesiz TL Hesabı: Ödemeler yalnızca hak sahibinin kendi T.C. kimlik numarasına tanımlı IBAN hesabına aktarılır.
Kartal Kentsel Dönüşüm Nakdi Destek ve Muafiyetler Tablosu
2026/2027 dönemi itibarıyla Kartal’da 6306 sayılı Kanun kapsamında yenilenen bir apartmanda maliklerin ve kiracıların yararlandığı tüm nakdi destek ve vergi/harç istisnaları aşağıdaki tabloda bir arada sunulmuştur:
| Destek / Muafiyet Kalemi | Yararlanan Taraf | Uygulama Oranı veya Kapsamı | Daire Başına Ekonomik Etkisi |
|---|---|---|---|
| 6306 Aylık Kira Yardımı (Standart) | Konut / İşyeri Maliki (Kredi kullanmayan) | 18 aya kadar aylık düzenli geri ödemesiz | ~144.000 TL+ doğrudan nakit katkı |
| Yarısı Bizden İnşaat Yapım Paketi & Tahliye Desteği | Yapım: Malik · Tahliye: Fiilen Kullanan Kiracı/Malik | 1. Konut: 875 Bin Hibe + 875 Bin Kredi | 1. İşyeri: 437,5 Bin Hibe + 437,5 Bin Kredi (+125 Bin Tahliye) | 1.750.000 TL konut / 875.000 TL işyeri yapım desteği |
| Noter Sözleşme ve Damga Vergisi İstisnası | Kat Malikleri ve Yüklenici | %100 Harç ve Damga Vergisi Muafiyeti | Daire başı ~15.000 – 35.000 TL tasarruf |
| Tapu Harcı (%4) ve Döner Sermaye Muafiyeti | Malikler ve İlk Satış / Tescil İşlemleri | Kat irtifakı, kat mülkiyeti ve devir harcı muafiyeti | Daire başı ~120.000 – 250.000 TL tasarruf |
| Kartal Belediyesi İmar ve Ruhsat Harçları | Yeni Yapı İnşaat Bütçesi | İnşaat ruhsatı, imar ve iskân harç muafiyeti | Bina bütçesinde yüz binlerce TL düşüş |
| İndirimli %1 KDV Uygulaması (Net <150 m²) | Konut Malikleri (Taahhüt / Yapım Faturası) | %20 genel KDV yerine %1 indirimli KDV | Daire başı ~450.000 – 650.000 TL vergi avantajı! |
Noter, Tapu %4 Harcı ve Kartal Belediyesi Ruhsat Muafiyetleri
6306 sayılı Kanun’un 7. maddesinin 9. fıkrası, riskli yapı şerhi konulduktan sonra yapılacak işlemlerde çok geniş kapsamlı bir vergi, resim ve harç istisnası şemsiyesi getirmiştir. Normal şartlarda boş bir arsada inşaat yapıldığında ödenen Noter Düzenleme Harcı, binde 9,48’e varan Damga Vergileri, Kartal Belediyesi’nin metrekare bazlı Yapı Ruhsatı / Kazı / İskân harçları ve Tapu Müdürlüğü’nde ödenen %4 oranındaki tapu devir ve tescil harçları kentsel dönüşüm belgesiyle sıfırlanmaktadır.
Burada uygulamada dikkat edilmesi gereken ince bir teknik detay vardır: Belediye harç muafiyeti “harç” niteliğindeki kalemleri kapsarken, teknik altyapı katılım payı veya ücrete tabi bazı döner sermaye/kontrollük hizmet bedelleri kısmen tahakkuk ettirilebilir; şayet haksız yere tahsil edilen bir belediye veya tapu harcı olursa, 30 günlük yasal süre içinde Vergi Mahkemesi veya idari düzeltme başvurusuyla iadesi dahi mümkündür. Riskli yapı tespiti ve imar ruhsatı birimimiz tüm muafiyet yazılarını eksiksiz takip ederek maliklerin tek kuruş gereksiz harç ödememesini sağlamaktadır.
%20 Yerine %1 KDV İstisnasının Daire Başına Maliyet Kaldıracı
Rakamlarla konuşulduğunda maliklere en büyük tasarrufu sağlayan gizli kalem Katma Değer Vergisi (KDV) oran farkıdır! Normal şartlarda bir müteahhide binanızı güçlendirmek veya riskli yapı kararı almadan taahhüt usulü yaptırmak istediğinizde kesilecek inşaat yapım faturasında KDV oranı %20’dir. Oysa 6306 sayılı Kanun kapsamında riskli yapı ilan edilen taşınmazlarda, mevcut konut maliklerine net alanı 150 m²’ye kadar olan konutların yapımı ve tesliminde KDV oranı yalnızca %1 olarak uygulanır!
Örneğin daire başına 3.000.000 TL inşaat yapım maliyeti olan bir Kartal apartmanında %20 KDV tam 600.000 TL vergi yükü doğururken, 6306 sayılı Kanun kapsamındaki %1 KDV sadece 30.000 TL tutar; yani sadece KDV istisnasından daire başına net 570.000 TL doğrudan tasarruf elde edilir! Kendi apartmanınızda tüm bu hibe, kredi ve harç muafiyetleri düşüldükten sonra cebinizden çıkacak gerçek rakamı görmek için Kartal kentsel dönüşüm maliyet hesaplama aracımızı hemen deneyebilirsiniz.
